Pomyślnie przeprowadzony zabieg, niepowikłany przebieg pooperacyjny i widok pacjenta, który dzięki własnej pracy wraca do zdrowia — to dla zespołu chirurgicznego największa satysfakcja zawodowa. Nie zawsze jednak wszystko idzie zgodnie z planem. Dlatego każdemu pacjentowi mówimy nie tylko o korzyściach leczenia bariatrycznego, lecz także o możliwych powikłaniach około- i pooperacyjnych, których mimo najszczerszych starań nie zawsze da się uniknąć.
Jak często występują powikłania?
W zależności od źródła naukowego odsetek powikłań około- i pooperacyjnych towarzyszących chirurgii bariatrycznej wynosi około 10%. Wskaźnik powikłań ciężkich — wymagających interwencji endoskopowej, powtórnej operacji lub pobytu na oddziale intensywnej terapii — zwykle nie przekracza 2%.
Nie można pominąć także śmiertelności okołooperacyjnej, która wynosi około 0,06% i jest porównywalna do tej po laparoskopowym usunięciu pęcherzyka żółciowego. Ryzyko jest indywidualne — zależy m.in. od stanu zdrowia, rodzaju zabiegu i przestrzegania zaleceń pooperacyjnych. Szczegółowo omówisz je podczas konsultacji bariatrycznej.
Typowe dolegliwości po zabiegu
Większość pacjentów w okresie pooperacyjnym doświadcza nudności, wymiotów lub bólu w klatce piersiowej — zwłaszcza po obfitym posiłku lub posiłku niedokładnie pogryzionym i przeżutym. Zwykle są to objawy przemijające, które ustępują wraz z adaptacją do nowych nawyków żywieniowych.
Powikłania około- i pooperacyjne
Do powikłań chirurgicznego leczenia otyłości, które mogą wystąpić w trakcie zabiegu lub w okresie pooperacyjnym, należą m.in.:
- Krwawienia pooperacyjne — mogą wymagać transfuzji krwi, zaopatrzenia gastroskopowego lub ponownej operacji.
- Nieszczelność linii szycia chirurgicznego — jedno z najpoważniejszych powikłań, które może wystąpić po każdej operacji bariatrycznej. Zwykle wymaga powtórnej operacji i interwencji endoskopowej. Wiąże się z przedłużonym pobytem szpitalnym oraz ryzykiem dalszych powikłań (ropnie, zapalenie otrzewnej, sepsa, niewydolność krążeniowo-oddechowa), w tym zgonu.
- Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa — może objawiać się zatorowością płucną lub zakrzepicą żył głębokich kończyn dolnych.
- Niedodma, zapalenie płuc, niewydolność oddechowa lub niewydolność krążenia.
- Uszkodzenie narządów jamy brzusznej — najczęściej żołądka, jelit lub innych narządów sąsiadujących z polem operacyjnym (np. śledziony, wątroby, trzustki, dużych naczyń krwionośnych).
- Powikłania kardiologiczne i neurologiczne związane ze znieczuleniem ogólnym.
- Przedłużone pooperacyjne nudności i wymioty lub zaburzenia opróżniania żołądkowego.
- Obrzęki, bóle w obrębie barku, brzucha i szyi, trzeszczenie skóry — przejściowe zaburzenia obserwowane także po innych operacjach laparoskopowych; najczęściej ustępują samoistnie po kilku dniach.
- Podrażnienia lub uszkodzenia skóry przez środki dezynfekujące.
- Rozejście, zakażenia, przedłużone gojenie ran pooperacyjnych.
- Przepuklina pooperacyjna w bliźnie.
- Zrosty w jamie brzusznej — nawet po latach mogą doprowadzić do niedrożności jelit.
- Refluks żołądkowo-przełykowy — najczęściej występuje kilka miesięcy po zabiegu rękawowej resekcji żołądka.
- Zwężenie przewodu pokarmowego.
- Owrzodzenie w miejscu zespolenia żołądkowo-jelitowego — występuje po zabiegach wyłączenia żołądkowego.
- Przepukliny wewnątrzbrzuszne po zabiegach wyłączenia żołądkowego — mogą wymagać reoperacji w trybie pilnym.
- Kamica pęcherzyka żółciowego — pojawia się w okresie pooperacyjnym u około 25% chorych po zabiegu bariatrycznym. Szybki spadek masy ciała zwiększa ryzyko kamicy żółciowej; u części pacjentów konieczne jest operacyjne usunięcie pęcherzyka żółciowego.
- Niedobory witamin i składników odżywczych — najbardziej nasilone po zabiegach wyłączenia żołądkowego.
- Dumping syndrome — spowodowany przyspieszonym opróżnianiem żołądka. Najczęściej występuje po spożyciu nadmiaru cukrów prostych i/lub potraw tłustych i smażonych. Wczesne objawy (30–60 minut po posiłku): bóle brzucha, biegunka, odbijanie, wymioty, przyspieszenie akcji serca, obniżenie ciśnienia. Późny dumping syndrome (1–3 godziny po posiłku) objawia się hipoglikemią: osłabienie, pocenie, kołatania serca, głód, dezorientacja, drgawki.
- Wzdęcia i biegunki — często związane ze spożywaniem mleka przez osoby nietolerujące laktozy.
Powyższa lista nie wyczerpuje wszystkich możliwych powikłań. W razie niepokojących objawów po zabiegu skontaktuj się niezwłocznie z zespołem leczącym — wczesna reakcja często ogranicza skutki powikłań.